Try Free

VP Trial Day 45: Senator-judges question witness DTI Usec. Ceferino Rodolfo

Philippine STAR November 20, 2026 1h 5m 7,989 words 1 views
▶ Watch original video

About this transcript: This is a full AI-generated transcript of VP Trial Day 45: Senator-judges question witness DTI Usec. Ceferino Rodolfo from Philippine STAR, published November 20, 2026. The transcript contains 7,989 words with timestamps and was generated using Whisper AI.

"Mr. Witness, I just want to understand that in the GIS, there is no employee in the inspection, but in the inspection of your document, May 115, and in May 2026, there are 50. What are the reasons why you are different? Yes, I can answer that in the form. The 50 in the inspection is based on the..."

[0:00] Mr. Witness, I just want to understand that in the GIS, [0:07] there is no employee in the inspection, [0:12] but in the inspection of your document, May 115, [0:19] and in May 2026, there are 50. [0:25] What are the reasons why you are different? [0:28] Yes, I can answer that in the form. [0:33] The 50 in the inspection is based on the form S-1 [0:41] that was also submitted by the company. [0:45] It is based on the 50. [0:48] There are no people who have 50 physically. [0:54] It is based on the notarized submission. [0:59] Then, we will also submit the direct labor [1:04] on the annual financial statement. [1:08] It is also submitted by the company. [1:11] I can see that there are notes to the financial statement [1:15] that they are in direct labor. [1:18] I can see that in January 1, 2021, [1:23] there is a virtual inspection. [1:26] And then, the next is May 2026. [1:30] Yes. [1:31] The difference is five years. [1:32] That's right. [1:33] Why is that so long? [1:35] Normally, I don't really need to inspect it. [1:39] It is because we have to rely on the documents that they have to submit. [1:45] Except, except dito lang din po, [1:47] nung humingi, [1:48] ang trigger po, nung humingi sila ng [1:50] Certificate of Good Standing [1:52] in relation to their BOC registration. [1:56] Kaya po, nung humingi sila noon, [1:59] nung tinignan po, [2:00] oh, bumaba yung kanyang labor from 200 to 50. [2:06] Puntahan natin, [2:08] tatignan natin kung ano yung nangyayari sa kanya. [2:10] When you inspect, [2:13] hindi ho ba tinecheck nyo rin [2:15] kung bakit nung time na binigyan nyo sila ng incentives, [2:18] part po ng kanilang plano ay mag-employ [2:22] and siguro hindi na nakalagay doon [2:24] kung endo or contractual yung magiging part of the employment [2:30] or seasonal workers. [2:31] Would that be correct to say? [2:32] Ang tinitignan po yung actual operation [2:39] tapos kung may mga tao po, [2:41] hindi ko alam kung natin check pa. [2:45] Just for you to understand where I'm coming from. [2:48] Siyempre yung incentives bibigay mo, [2:51] pero wala ka nang pakialam [2:53] whether they are submitting to our labor laws, [2:59] contractual ba sila. [3:01] Because I'm just confused, no? [3:03] A bit confused because [3:05] zero rank and file yung nakalagay sa GIS. [3:10] And yet, you have this amount of sales, revenues. [3:15] I can't believe na lahat ay contractual. [3:21] Sino mag-handle ng accounting, treasury, HR, production heads [3:25] are also outsourced? [3:27] I don't think yung key positions can be outsourced eh. [3:31] Meron naman po silang nakareflect din ng mga administrative staff po. [3:38] Pero kasi yung commitment po nila sa amin ay yung direct labor. [3:43] So kaya po yun yung tinitignan natin. [3:46] But the direct labor definition doesn't mean you are regular. [3:49] Tama po. [3:50] Tama po. [3:51] At saka po, again po, [3:53] maikita po namin yung kanilang, yung SSS, ulitin ko lang po, [3:58] pag nag-apply po sila ng income tax holiday. [4:01] Pero ito ho, hindi nag-a-apply talaga ng, [4:03] kumbaga po, wala siyang in-avail na incentive niya. [4:07] Except for the VAT 0 rating application for two years. [4:13] Sir, last na lang po. [4:16] I'll go to the second round. [4:18] Bago o pagkatapos bigyan ng BOI registration ang Calye 88, [4:25] nagkaroon po ba kayo ng actual inspection yung before? [4:30] O ito lang, itong virtual inspection lang po? [4:35] Ito lang pong virtual inspection. [4:38] So again, dun sa 2021 to 2026, [4:42] wala pong nangyaring inspection, [4:44] walang mabeverify na operation yung kumpanya. [4:48] Wala po. [4:50] Walang nakitang packaging facilities, etc. [4:53] Wala po. [4:54] Yun lang pong ano, [4:55] nun pong nag-apply sila ng VAT 0 rating noong 2024. [5:01] Part po kasi na ng documentary requirement po namin [5:04] yung pag-submit ng, at that time po, [5:06] ng barangay certificate. [5:09] Barangay certificate po na may nag-ooperate po dun sa lugar na yun, [5:16] na ganong kumpanya. [5:20] Yun po yun, yun lang po yung meron kami. [5:22] Are you aware, Dr. Rodolfo, yung China National Township Enterprise, [5:28] na isa sa mga kumpanyang nagpapadala ng pera dito sa Calye 88, [5:37] ay wholly owned subsidiary umano ng China National Agricultural Development Group, [5:43] na Chinese state-owned enterprise. [5:46] Meron po bang records o disclosures din sa, [5:49] ang DOI na nagpapakita kung, [5:53] ang naturang Chinese company ay isa sa mga investors, [5:58] buyers, partners ng Calye 88? [6:02] Pwede ko pong tignan yan doon po sa VAT 0 rating application po nung kumpanya. [6:08] Titcheck ko lang po ngayon. [6:10] Ah, sure, but it might take some time. [6:14] Mabilis na po. [6:15] Oh, sure, sure. [6:16] Sige po. [6:17] Witness may answer but kindly wind up. [6:19] Yeah, I'm winding up. [6:21] Ah, ano pong kumpanya yan? [6:23] Tsaka anong taon po? [6:24] Ah, China National Township Enterprise. [6:28] Anong taon po kaya siya nagpadala? [6:31] I don't... [6:33] 2023, 2024, or 2025? [6:36] Yes, around that time po. [6:37] Kasi po, 2024 po butas kami. [6:40] Ah, wala po siyang application for VAT 0 rating. [6:45] Kaya po, wala kaming... [6:47] Ang pinagbabasiyan lang po namin ang export sales niya [6:51] ay yun pong din-eclear niya doon sa S1. [6:55] Siguro, ah, attorney, ang ano ko na lang po is that [6:58] kung meron po, ah, kung may state-owned enterprise [7:02] na nakikipag-transaksyon sa isang Philippine Corporation, [7:06] meron po bang additional disclosures [7:08] o documentation na hinihingi ang BOI [7:11] depending on the nature of the transaction? [7:15] Base po sa documentary requirements namin dito sa kumpanyang ito [7:20] at tsaka sa similarly situated, [7:22] wala po kaming... [7:24] Di po namin malalaman kung state-owned o hindi state-owned. [7:27] Kailangan pong mag-extra Google siguro [7:31] o tatanong namin sa aming post South China. [7:34] So there would be no record whatsoever from DTI or BOI [7:38] ng anumang official business engagement, if that's the case? [7:42] With a state-owned enterprise? [7:44] Between the KALIA 88 and representatives of this Chinese... [7:48] Kung ano lang po, kung nasama po siya doon sa... [7:52] Pag nag-a-apply po kasi ng VAT 0 rating, [7:57] sinasama po doon yung bank certificate [8:01] ng mga remittances. [8:03] Doon po sa certificate ng remittances, [8:05] may mga banko po na nagsasabi [8:08] kung kanino galing exactly yung remittance [8:11] kung napumasok, [8:13] sino yung nagpasok, [8:15] dito po sa accounts na to. [8:16] Doon po, ma-check po namin [8:18] kung naka-declare po doon. [8:19] But in this case, wala po. [8:21] Kailangan po po i-check kung nag-dito po siya. [8:23] And last na po ito, Mr. Presiding Officer, [8:26] yung KALIA 88 received approximately [8:29] 193.95 million in international remittances from China [8:34] during the period examined [8:36] in the forensic report na diniscuss po dito. [8:40] And one of the identified remittances [8:43] was China National Township Enterprise [8:45] with remittances of approximately 19.28 million pesos. [8:50] Magkano po ulit yun? 193 million? [8:52] 193 million, yes. [8:54] Kasi po, ang total sales po, [8:56] okay lang po ba na sumagot ako? [8:59] Opo. [9:00] Yun po kasing total sales po, [9:02] basi po sa GI, sa S1, [9:06] na submissions po ng kumpanya, [9:08] kung tototalin ko po yung tatlong taon na 2023, [9:12] 2024, 2025, [9:14] aabot po ng 208 million pesos. [9:18] Thereabouts, 208,748,899. [9:22] Kung ang sinasabi niyo po, [9:24] Honorable Judge, [9:26] ay 190 million. [9:28] 193, yes. [9:30] 193. [9:31] It was actually in the forensic report. [9:33] It's not actually, [9:34] did that come from me. [9:35] Basta kung ganun po, [9:36] kung sakaling totoman lang po yun, [9:38] ay ibig sabihin ho, [9:40] halos siya lang po yung kliyente, [9:44] dahil ang sales po nitong, [9:46] ng ating Kali 88, [9:47] ay 208, [9:49] or 209 million pesos. [9:51] I-round off ko na. [9:52] Over the three years, [9:54] as declared ho sa amin, [9:56] nung kumpanya sa S1 reports, [9:58] na notarized. [9:59] Opo. [10:00] Salamat po. [10:01] Salamat po. [10:02] Salamat, Sir Ritas. [10:03] Thank you. [10:04] Senator Judge Marcos, [10:05] you may proceed ma'am. [10:07] You have two minutes. [10:08] Yes. [10:09] Maraming salamat sa ating presiding judge. [10:11] At pagod na si Yusek Perry. [10:15] Akala ko, [10:16] paksili kang pag-uusapan natin, [10:17] ay biglang na impeachment testigo ka pala. [10:20] In any case, [10:21] before approving an application for registration, [10:24] sinabi po ninyo, [10:26] at binasa yung mahabang listahan, [10:28] na yung BO ay inevaluate yung applicants proposed investment. [10:32] Ika nga yung business plan, business operations, [10:35] production capacity, financial projections, [10:38] tama po ba bago ma-approve? [10:41] Yes, honorable judge. [10:42] Yes, honorable judge. [10:44] So, [10:46] klaro sa inyo kaagad, [10:48] na yung business plan, [10:50] posible. [10:51] Otherwise, [10:52] hindi naman ninyo papayagan at i-approve. [10:54] Apo. [10:55] And does the BOI require the registered emperor prizes to report the commencement of actual commercial operations? [11:04] Kasi nabanggit ninyo kanina yung start of commercial operations, sinabmit din. [11:09] Apo. [11:10] Yun po yung start of commercial operations, yung po yung actual start, actual commercial operations. [11:15] And when was that? [11:16] Sa record po natin, January 1, 2023. [11:21] 2023. [11:22] 2023. [11:23] Kaya yun ang unang pasok sa mga papeles. [11:26] Apo. [11:27] Tapos, [11:28] did Kale 88 submit this report yung January 2023? [11:34] So, [11:35] it commenced according to BOI records yung 2023 start of the year talaga. [11:40] Apo. [11:41] Tapos, [11:42] based on your records din sa BOI, [11:45] ilan ba talaga yung employees ng Kale 88? [11:48] Kanina pa natin pinag-uusapan yung tatlo sa GIS. [11:51] Pero sinasabi ninyo, [11:53] more than 100, [11:54] 110 pa yung nabanggit. [11:56] So, [11:57] it's not true na dalawa o tatlo lang empleyado. [11:59] Ano ba talagang pagkaintindi natin para i-clarify lang po? [12:03] Dito po sa submission niya po sa BOI form S-1. [12:09] Noong 2023 po, [12:11] 115. [12:12] Noong 2024, [12:14] 201. [12:15] Tapos, [12:16] noong 2025 po ay 50. [12:18] 50. [12:19] Nag-wind down na. [12:20] Doon na yung mga problema sa saging sa buong Davao region. [12:24] Ano? [12:25] Kaya nag-wind down na. [12:27] So, hindi totoo yung two or three na empleyado. [12:30] Klaro yun sa BOI. [12:31] Sa dokumento po namin. [12:33] Iba ho. [12:35] Ito po yung mga figures na sinaito po. [12:38] That's right. [12:39] Okay. [12:40] So, based din sa records ninyo, [12:41] is there any indication that Cali 88 registered manufacturing and export project was fictitious [12:48] or that the company inflated its commercial operations, its exports? [12:53] Meron ba kayong basehan na peke to? [12:57] Wala po. [12:59] Wala. [13:00] Wala talagang hint. [13:01] At therefore, [13:03] masasabi natin, [13:04] at least in terms of the BOI at yung dokumentong hawak ninyo, [13:08] it is not an implausible business model. [13:11] Tama po ba? [13:12] Hindi ko po masagot yung implausible business model, pero ang masasagot ko lang po, may kumpanya po na nagre-report sa amin ng ganitong mga figures. [13:25] Yan po. [13:26] Tama. [13:27] Unauthorized. [13:28] Opo. [13:29] So, hindi siya fictitious at wala namang basehan na sabihin na walang ganong kumpanya. [13:35] Sa pagkaalam ng BOI, kompleto naman ang papel at existing naman. [13:40] Sa papel na hawak namin at saka po dun sa pagpunta, [13:45] noong 2020's early, mga middle part of 2026, meron naman pong nakita. [13:52] Nung nakapunta na kayo, napatunayan naman ninyo na talagang nag-ooperate siya bilang kumpanya. [13:59] Opo. [14:00] Maraming salamat yun lang po. Thank you very much, presiding judge. [14:03] Thank you, Senator Judge Marcos. [14:04] Senator Judge Risa is recognized. [14:06] You may proceed, ma'am. You have two minutes. [14:08] Salamat po, Mr. Presiding Officer. [14:17] Gandang hapon po you, Secredolfo. [14:19] Good afternoon po, Senator Judge. [14:21] Tapag po ba rehistrado ang isang kumpanya gaya ng Kale 88 [14:28] at nagsasubmit ng annual reports, [14:31] sigurado na ba yung BOI na above board lahat ng transaksyon ng ganong kumpanya? [14:38] Ang assumption po namin, basta po tama yung pagkakasubmit, notarized, [14:43] tapos na ibabangga namin sa mga ibang submission din po niya, [14:48] kagaya ng audited financial statement, [14:51] tapos nagtutugma naman po ay opo. [14:54] So kung baga, dun lang sa loob ng apat na kanto ng mga dokumento, [15:00] basta't consistent sa isa't isa, [15:02] pwede niyong i-presume na above board yung mga operasyon? [15:06] Opo. Tsaka po kung every now and then, [15:09] kung halimbawa nga po kamukha nung may nag-request ng Certificate of Good Standing, [15:13] tapos binisita, ganun po. [15:16] Yun yung iba, kapag binisita. [15:18] Apo. Apo. [15:19] So kapag may aktual na inspeksyon on the ground. [15:22] Apo. Kapag may nag-trigger. [15:23] Kapag may nag-trigger. [15:25] Okay po. [15:28] Nakumpirman niyo po ba kung yung export sales [15:35] at yung inward remittances sa mga reports ng Kale 88 sa BOI [15:43] ay eksaktong tumutugma dun sa lampas P770M na finlag na inflows ng AMLOC? [15:55] Wala po akong alam dun sa AMLOC kung ano man po yung figures niya. [16:01] Ang alam ko po yung figures po na reported sa atin. [16:05] At yung ito po ay galing sa kumpanya. [16:08] So submitted, as I said po, notarized. [16:13] And in two years ay backed up po ng bank certification ng inward remittances. [16:23] May mga hindi po sakto. [16:28] Halimbawa po noong 2023, [16:31] meron po siyang si Knight na export figures. [16:36] Pag binangga po namin sa bank certification, [16:39] mas mababa po ng konti. [16:41] Pero pag tinitignan naman po kasi namin, [16:43] papasok pa rin ba siya dun sa 70% na export requirement natin? [16:48] Kasi po yun po yung talagang binabantayan namin sa bank VAT 0 Rating application. [16:56] 2024 po wala kaming basihan, [16:59] kundi po yung sinubmit niya. [17:01] Tapos 2025, meron po. [17:04] Anong meron po sa 2025? [17:07] Meron pong bank certification na na-receive po kami [17:10] dahil nag-apply po siya ng VAT 0 Rating. [17:13] New owners na po ito sa 2026 [17:21] nung nag-apply po siya, [17:25] covering the 2025 po yung mga nire-review namin. [17:28] New owners na po yun sa 2026. [17:31] Dun po kay Dr. Lebosada, [17:35] dun lang po siya sa 2024 application, [17:38] covering yung 2023. [17:40] Kahit pag-usapan lang natin yung 2023 hanggang 2025. [17:44] At least sa simula, [17:46] meron kayong nakitang kaunting discrepancies [17:50] sa pagitan ng submissions ng Kali 88 sa inyo [17:53] at yung bank certificates. [17:55] Pero wala pa po kayong pagbangga [17:57] ng mga findings sa AMLOC [17:59] or mga flag transactions ng AMLOC [18:03] dun sa sinumite ng Kali 88. [18:05] Hindi po namin tinitignan ko kasi yun. [18:07] Okay po. [18:08] Sa karanasan po ninyo, [18:11] kung may lehitimong export contract [18:14] ang isang transaksyon, [18:16] likely po ba na ma-flag yan as suspicious [18:20] due to no underlying legal or trade obligations, [18:25] purpose or economic justification? [18:28] Paulit po. [18:29] Yes. [18:30] Likely po ba na ma-flag as suspicious [18:33] due to no underlying legal or trade obligations, [18:38] purpose or economic justification [18:41] kung may lehitimong export contract [18:44] ang isang transaksyon? [18:45] Sino po magpa-flag? [18:50] Kung may kahit sino mang ibang agency na mag-flag. [18:53] In this case, for example, AMLOC. [18:54] Ordinarily po kung legit, [18:57] yung makikita lang ho namin na mga transactions [19:00] ordinarily parang wala po. [19:04] Wala. [19:05] Sige po, baka balikan ko yun sa round 2. [19:07] Yes? [19:08] Hindi ako sigurado. [19:09] Hindi kayo sigurado. [19:10] Kaya babalikan ko po sa round 2. [19:12] Pero huling tanong, Mr. Presiding Officer, [19:15] dito sa round 1. [19:17] Tama po ba na registered as micro and small enterprise [19:23] ang Kale 88? [19:24] Tama po. [19:25] Okay po. [19:27] Hanggang ngayon po ba, [19:30] ay rehistrado pa rin ang Kale 88 [19:32] bilang micro and small enterprise [19:35] at nakakakuha ng mga benepisyon noon, [19:37] halimbawa yung hindi pagbayad ng tax [19:42] or walang VAT? [19:43] Yung relevance po kasi nung kanyang [19:46] pagiging micro and small enterprise [19:48] ay with respect po dun sa napabilis po [19:52] yung kanyang application process [19:55] dahil pumasok po siya dun sa delegated na po [20:02] yung pag-approve sa kanya dun po sa Davao BEO po namin. [20:06] So, mas mabilis po. [20:07] Tsaka yung three days na under our citizens charter [20:12] dapat po ma-approve from the time na mag-ano po siya, [20:16] mag-provide ng complete documentary requirements. [20:21] Itutuloy ko sa round two [20:24] lampas dun sa pag-apply ng Kale 88 [20:26] bilang small and micro enterprise. [20:28] Salamat po. [20:29] Salamat, Mr. Presiding Officer. [20:30] Thank you, Senator Judge Soto. [20:32] The former Senate President is recognized. [20:34] Thereafter, Senator Judge Irwin. [20:37] Thank you, Mr. Presiding Officer. [20:46] Thank you, kind sir. [20:48] I was not intending to ask any questions anymore. [20:54] Pretty much black and white originally mga narinig ko. [20:57] So, okay na sana. [20:59] But you see, even in the Senate, aside from the 20 senators, [21:05] Maraming mga legal stuff eh. [21:09] Na easily, tigalawa. [21:12] Eh meron pang open source na mga media at kung sa asahan. [21:15] So, you know, there are many questions that arise. [21:18] So, help me out, ano? [21:21] I am somehow suffering from a conundrum [21:26] doon sa mga nabmagit mo kanina before lunch [21:28] and ngayong after lunch. [21:29] Linamin ko muna. [21:32] Ito yung mga binibigay niyong fiscal incentives to everyone, no? [21:37] Income tax holiday. [21:40] Opo. [21:41] So, registered enterprises po, Your Honor. [21:44] Lower income tax. [21:47] Opo, in the form of the... [21:50] After tax holiday. [21:51] After the tax holiday. [21:53] Opo, yes. [21:54] Okay. [21:55] Tapos VAT zero rating. [21:56] Opo. [21:57] For export-oriented enterprises po. [22:00] Opo. [22:01] Opo. [22:02] Opo, VAT exemption on imports. [22:04] Opo. [22:06] Baka duty-free exemption po on the importations po. [22:09] Opo. [22:10] Costume duty exemption. [22:11] Opo. [22:12] Opo. [22:13] Ibigay din ngayon. [22:14] Lower local taxes. [22:16] Opo. [22:17] Opo. [22:19] Depende po sa locality po doon sa LGU. [22:24] At tsaka po kung nandun po sila sa... [22:27] Opo. [22:28] Kung ang pinili po nila, [22:29] kung for export po sila, [22:30] tapos pinili po nila ay yung special corporate income tax. [22:34] Then yung pong 5% na special corporate income tax ay all in na po yun. [22:40] Tapos ibibigay na lang po yung share ng local government po doon. [22:45] Opo. [22:46] Okay. [22:47] All right. [22:48] Now, this is my confusion. [22:51] Before lunch, sabi nyo, Kale 88 is continuously, [22:59] just records natin yan, benefiting from tax incentives. [23:04] It's a direct quote nung binanggit nyo kanina during your direct examination eh. [23:08] So, ano-ano itong tax incentives na binibigay sa Kale 88? [23:12] Ah, honorable judge, [23:14] hindi ko maalala kung binanggit ko po yun. [23:16] Pero po, hindi... [23:18] Ang naalala ko pong sinabi ko, [23:20] hindi siya nag-a-avail ng tax incentive. [23:24] Hindi po siya nag-a-avail ng income tax holiday. [23:27] Hindi po siya nag-a-avail ng duty-free importation. [23:31] Ang in-avail lang po niya ay yung pong VAT zero rating. [23:37] Yun lang po. [23:38] And for two years. [23:40] Eh, kasi marami kami dito. [23:41] Ganun na itindi namin sa sinabi mo kanina. [23:43] Pero yan ang sinabi mo after lunch. [23:45] Opo. [23:46] Hindi po siya nag-a-avail. [23:47] Well, we can check on the records of the journal. [23:49] So, you're saying na... [23:51] Okay. [23:53] You're saying that Kale 88, wala kayong binigay tax incentives. [23:56] Hindi po siya nag-avail. [23:58] Hindi siya nag-avail. [23:59] So, wala kayong binigay. [24:00] Can I explain po, Honorable Judge? [24:03] Yeah, go ahead. [24:04] Kasi po, dun sa first year niya po, lugi po siya. [24:08] So, meaningless po sa kanya yung income tax holiday. [24:12] Sa second year po niya, nung 2024, lugi pa rin po siya. [24:18] So, hindi pa rin po siya nag-avail ng income tax holiday. [24:21] Dahil wala din naman po siya talagang kailangang bayaran. [24:24] Nung 2025 po, meron po siyang income na. [24:28] Pero hindi po siya nag-avail ng income tax holiday po. [24:32] So, wala po kaming naibigay na income tax holiday sa Kale. [24:38] So, as of now, from 2021 hanggang 2025. [24:43] Iba yung 2026, iba na mayari. [24:46] Iba na may nintay. [24:47] Pinag-usapan dito yung 2021 at 2025. [24:50] Sinasabi nyo, wala. [24:53] Hindi sila nag-avail ng kahit anong tax incentives from BOA. [24:57] 2023 po siya nag-start ng commercial operation. [25:01] Hindi po siya nag-avail. [25:02] 2024, hindi po. [25:04] 2025, hindi rin po. [25:05] So, wala? [25:06] Wala pong income tax holiday. [25:08] Bakit ganun ang intindi namin ganina sa sinabi na may tax incentives? [25:12] Pasensya na po. [25:13] Pero ito po yung ganito po. [25:16] Talagang hindi po siya nag-avail. [25:17] Alright. [25:18] Ngayon, just to clarify issues on income tax. [25:22] Yung mga corporate income tax, pagka yung mga ganito, hindi nagbabayad ano? [25:28] Pag income tax holiday po, wala. [25:30] Pag income tax holiday. [25:31] Eh, yung mga owners? [25:33] As individuals po, meron po silang personal income tax. [25:38] Merong mga pagkakaiba yung GIS na sinabmit sa inyo at sinabmit sa SEC. [25:45] Are you aware of that? [25:47] Ah, hindi po. [25:48] Yung pong binasubmit sa amin kung yung tungkol halimbawa dun sa 2024 and 2025 sa change in ownership. [25:57] Kung ano po yung sinabmit nila sa SEC, yun din po dapat yung isubmit nila sa ano? [26:02] No, pero sa records, iba eh. [26:04] Isinabmit sa inyo, saka sinabmit sa SEC. [26:08] Anyway, ayun yung point kanina ng Senator Villaneva also. [26:11] But nevertheless, sige, I just suggest that siguro BOI, [26:15] Dapat, you should be more diligent and more research on giving out incentives, no? [26:20] To everybody, no? [26:21] Saka yung, ting binabanggit nyo yung notarize, medyo nangingiti po ako eh. [26:26] Kasi sinabmit eh, notarize naman. [26:28] Dito po, may mga nagsasubmit ng notarize eh. [26:31] Napalpak. [26:32] Napalpak. [26:34] Remember? [26:35] Senator Judge Irvin Tulfo is recognized. [26:40] You have two minutes sir when you're ready. [26:42] Next would be the Senate President. [26:44] Thereafter, Senator Judge Bamaquino. [26:46] Thank you very much, Mr. Presiding Officer. [26:50] Kinautistigo, sir. [26:52] Hindi po ba ninyo chinecheck ang mga incorporators or board of directors [26:59] ng mga kumpanya ng kaparehisto sa inyo? [27:02] Ito po yung Cal 88 po. [27:04] Alam nyo naman, siguro, itong nasa Article 7, Section 13 ng ating konstitusyon, [27:12] na ang vice-presidente, bawal po, ma-affiliate sa mga negosyo. [27:18] I mean, well, through her husband, di po ba, eh, community property po yun yung negosyo. [27:25] Hindi yun yung chinecheck. [27:26] Normally po, hindi na po eh. [27:28] Ang mas concerned po kami, limbawa, kung merong restriction dun sa sektor. [27:33] Kagaya po, limbawa, bawal ang foreigner or dapat merong limitation lang dun sa foreign equity ownership. [27:40] Alright. [27:41] Isa pa ang katanungan. [27:44] Nabanggit nyo kanina, virtual lang pag-inspect din nyo ng mga kumpanya. [27:49] Hindi nyo talaga ninyo physically chinecheck kapag may nagparehistro sa inyo? [27:54] I mean, wala? I mean, kung saan lang, ginogoogle lang ninyo? [27:58] Simula po ng pandemic, pero kung may mga na-inspect din naman po kami. [28:05] Ngayon na po, ngayon na po. [28:07] Nung pandemic po talagang walang physical inspection. [28:10] Pero ngayon na po, may mga na-inspect naman po kaming physical. [28:13] No wonder. [28:14] Kaya hindi po ako nagtataka. [28:15] Napakadami mga kumpanya na mga scammer. [28:18] Napakadami mga Pilipino ang naluloko sa online. [28:22] Na nagbabayad ng pera. [28:24] Pag hinabol na nila pupuntahan lang kumpanya [28:27] ay isang lupa na mga puno ng saging lang alaman [28:31] o damuhan o lumang bahay. [28:34] Pero wala talaga doon yung kumpanya. [28:37] Ito yung, I think that the problem there is, [28:40] nagpaparehistro ho sila para magamit lang legit. [28:44] May mga bibigyan nyo sila ng mga permit, [28:47] pero illegitimate. [28:48] I mean, ibig ka nga eh, fly-by-night. [28:51] Ginagamit lang po kayo para manloko ng tao, [28:54] para legitimate. [28:55] Hindi nyo ba ako alam yan na marami pong naiscam ngayon? [28:59] Honorable Judge, [29:02] very specific lang po yung mga sectors na nire-register po namin. [29:07] Ito po yung mga strategic sectors. [29:09] So, kung halimbawa po, [29:11] hindi po namin kayang physically puntahan, [29:13] meron naman po kaming ibang mga paraan, [29:16] kagaya po halimbawa virtual, titignan po namin. [29:19] Pero po yung mga binabanggit po, [29:22] halimbawa ng mga nag-scam, [29:23] hindi naman po nare-register din po. [29:25] Siyempre, sir. [29:26] Hindi naman nila sasabi yung mga scammers sila. [29:28] Di po ba? [29:29] Magpapare-register, [29:30] for example ako, [29:31] magre-register ako ng kumpanya, [29:33] eh talagang target ko naman local na ng tao. [29:36] Pupunta ako sa inyo, [29:38] sa BOI, [29:39] i-register ko yung kumpanya ko, [29:41] tapos maglalagay ako ng isang lugar doon, [29:44] maglalakad-lakad. [29:45] Ah, ito, number one, two, three, [29:47] ilang-ilang, [29:48] or whatever street. [29:49] Tapos i-register ko na. [29:51] Eh, hindi ko naman kumpanya yun. [29:52] Kaya marami yun tayo sa office ko. [29:54] Marami nagre-reglamo na ganun. [29:56] Na naluloko sila pag sisingilin na nila [29:59] o kukuha sila ng refund. [30:01] Eh, wala ho. [30:02] Wala silang madatnan [30:03] dahil peke dos. [30:05] Peke yung nirehistro sa inyo na address. [30:08] Siguro, sir, sa susunod, [30:11] kailangan ninyong tignan. [30:12] Ano po? [30:13] Sige po. [30:14] Alright. [30:15] My last question po, [30:16] Mr. Presiding Officer, [30:17] if you would please. [30:18] Posible po ba ang kumpanya, [30:20] kagaya po ng Kale 88, [30:22] na 125,000 pesos lang ang paid-up capital, [30:25] at may dalawang empleyado na sinasabi nila, [30:28] would rack up over 700 million pesos sales [30:32] in three to four years. [30:34] Pero yung kanilang export worth, [30:37] exported na goods, [30:39] worth 250 million lang [30:41] only on the same period din. [30:43] Posible po ba yun? [30:44] 125,000, [30:46] pero ang kanilang sales, [30:49] 700 million. [30:51] Parang maganda kung mag-invest dito. [30:54] Noong tinignan po namin yung kanilang business plan, [30:59] ang tinignan po namin doon, [31:01] doon sa kanilang project cost, [31:03] na umaabot ng 12 million, [31:06] yun po yung posible. [31:08] Yun pong kaya po, [31:11] based doon sa kanilang mga sinabing i-invest nila, [31:15] kaya po nila yung capacity [31:18] that will deliver yung ganitong amount po. [31:22] Doon po namin siya tinignan. [31:24] Na 700 million, [31:25] 125,000. [31:26] Sorry, [31:27] 700 million. [31:28] Wala po kaming kinalaman doon sa 700 million. [31:31] Na sales. [31:32] Na sales. [31:33] Wala po kaming kinalaman sa 7 million. [31:35] Kaya nga, my question is, [31:36] possibly ho kaya ito? [31:38] May mga nakita na ba kayong ganun na company [31:40] na less than 1 million, [31:42] less than half a million, [31:43] tapos would rack up, [31:45] would make sales in three to four years, [31:49] times 1,000, [31:50] 10,000 percent po. [31:52] Ika nga yung kikitain. [31:55] I have no capacity to make that judgment, [32:00] honorable Sen. [32:01] All right. [32:02] Maraming salamat po, Mr. Witness. [32:03] Thank you, presiding officer. [32:04] Thank you, sir. [32:05] Thank you, Senator Judge Irvin. [32:06] The Senate Presidents recognize. [32:07] Thank you. [32:08] Thank you. [32:09] Thank you, Mr. [32:10] Hello. [32:11] Thank you, Mr. Presiding Officer. [32:12] Ganang hapon, Yusik Perry. [32:15] Sundan ko lang po yung mga tanong ni Senator Risa kanina. [32:20] Narinig ko ho at sa inyo, [32:22] tsaka tinitignan ko yung mga sidamit niyong mga dokumento [32:25] na from 2022 to 2025, [32:29] ng audited sales ng Kali 88 is 208 million. [32:34] Tama po ba? [32:36] Opo, honorable judge. [32:38] Pero nung tinitignan ko rin ho yung pinakita ng AMLOC, [32:42] I'll flash it, [32:44] na ang inward remittance is about 776 million. [32:51] Yung inward remittance niya. [32:57] Just flash lang ho namin sa screen. [33:08] Yan. [33:09] 776 million. [33:12] Sa inyong karanasan, [33:14] dahil alam ko, [33:15] expert kayo pagdating sa incentives, [33:17] matagal na rin kayo sa BOI. [33:19] Anong possible reason ho dito [33:21] dahil ang laki ng discrepancy? [33:26] Anong meron bang undervaluing of sales? [33:29] Hindi ho nagde-deklara ng tama? [33:31] Base ho sa inyong analysis. [33:34] Dahil alam ko matagal na kayo sa DTI [33:37] at kabisado nyo yung mga ganito [33:41] nag-apply ng incentives. [33:42] Anong possible reason ang layo ng numbers? [33:47] At kahit na tinitignan ko yung balance sheet, [33:49] may 20 million na advances from shareholders. [33:53] Kahit na idagdag yung advances, [33:55] dahil inflow rin yan, [33:58] hindi aabot ng 776. [34:00] In relation po, honorable judge, [34:03] dun sa operations po nung kumpanya, [34:06] at tsaka po dun sa mga sinabit nila sa aming dokumento, [34:10] wala akong makitang rason [34:15] para tumas po sila ng more than dito po sa declared sales revenue po nila [34:22] na sinabit sa amin. [34:24] So, yun po. [34:27] At tinitignan ko rin yung dokumento niya sinabit nyo sa amin. [34:33] Yung kanilang bank certification, [34:36] yung mga sinertify ng bank ko na pumasok, [34:39] is about 43 million. [34:41] Tama po ba? [34:44] Yung sa record ko po, [34:46] yung bank certification po kasi in dollars. [34:50] So, ang nasa record po namin, [34:54] base po dun sa kanilang VAT0 rating application, [35:00] 352,000 dollars nung 2023. [35:05] Ito po yung related sa sales po nila. [35:08] Tapos po sa 2025 ay 368,000 dollars. [35:17] Kung ito total ko po, 368. [35:19] So, 721,283 dollars po. [35:40] Yun po yung covered ng bank certificate. [35:43] Magkano yun yung peso? [35:45] Assume ko na lang po ba na 58 kunyari? [35:49] 58 kasi matagal-tagal na rin ito. [35:51] 58, ano po, 41,834,414. [35:56] So, malayo pa rin from 41 million ang sinertify ng bank ko na pumasok [36:01] versus sinasabi ng AMLOC na 700 million ang inflows. [36:06] Malayo pa rin. Mas malayo. [36:08] Opo. [36:11] So, anong mga possible reasons based on your experience? [36:15] Doon lang po sa reporting sa mga dokumentong hawak po kasi namin. [36:19] Hindi po kasi sila nag-file ng VAT 0 rating for 2025. [36:32] So, kaya po wala po tayong bank certificates covering the 2024 period. [36:39] Yung 2024 period po, kung titignan natin yung kanilang sinasubmit na export sales, [36:47] yun po yung may pinakamataas sila dapat na export sales na umabot po ng 150 million. [36:54] So, wala po kaming kopya ng bank certificates. [36:59] At yun ang next na tanong ko, dahil nga, [37:01] ang isang kumpanya nag-a-apply sa BOI for the incentives, di ba ho? [37:05] Lalo na yung VAT 0 rating para hindi ka magbayad ng VAT. [37:09] Opo. [37:10] Pag-export-oriented enterprise ka. [37:12] Yes. [37:13] Pero, why go all through the trouble, [37:16] tapos hindi ka rin mag-a-apply ng VAT 0 rating? [37:19] Sabi nga kanina ni former Senate President Tito Soto, [37:22] pati yung other incentives like ITH, [37:25] iyong duty customs, duty exemptions. [37:29] Bakit hindi sila nag-apply? [37:31] Basay sa iyong analysis and observation. [37:34] The whole point, kaya nga mag-BOI register ka, [37:37] is for the incentives, di ba? [37:39] Kung hindi, di wag ka na mag-BOI register anymore. [37:43] Pwede ka naman maging normal corporation at mag-export ka. [37:47] Lalo na yung 2024 dahil malaki yung sales nila. [37:51] 150 million. [37:55] Sa tingin mo, anong analysis bakit gano'n? [37:57] Honorable Senator, [38:01] lalo na po dahil export-oriented siya, [38:04] alam tayo po dito, [38:06] pagka meron tayong mga panukala, [38:09] kayo po, kami po sa BOI, [38:13] pinag-usapan yung mga bagay na importante sa mga exporter. [38:18] Kung maalala nyo po, VAT zero rating yung isa sa mga talagang pinag-aawayan. [38:27] It has to be very facilitative. [38:29] Within that context po, hindi ko rin po alam kung bakit hindi siya nag-apply. [38:39] Kasi alam mo naman, [38:42] alam mo ni presiding officer to, [38:45] yung create more law na pinasa natin, [38:49] isa sa pinakamainit na topic doon yung VAT. [38:52] Kaya yan talaga ang hinahabol ng mga investors natin, [38:57] lalo na export enterprise. [38:59] Kaya nagtataka ko, [39:01] bakit hindi nila in-avail? [39:03] Dahil BOI registered naman sila. [39:05] Kadamihan po ng mga exporter, [39:07] kung meron po silang ganyang incentive, [39:11] would avail of it, [39:13] would maximize it po. [39:15] Lastly, Mr. Presiding Officer, [39:16] last question na ito. [39:17] Nakita ko rin dito sa mga application, [39:21] these are all self-declaration. [39:27] Itong S-1 application ninyo, [39:34] yung annual report on actual operations, [39:37] even yung application ng VAT 0 rating, [39:39] based on good faith to. [39:41] Yung honorable judge, [39:44] yung VAT 0 rating po, yes, [39:46] pero may mga nakakadikit po na bank certificate. [39:49] Yes, oo, galing sa bank ko. [39:51] Apo. [39:52] Pero yung S-1 form, [39:54] yung annual report on actual operation, [39:57] based on good faith to. [39:58] Kung anong dineclare ko sa inyo, [40:00] yun na ang gagamitin yung basis. [40:02] Yes po. [40:03] Mababangga naman po, [40:04] again, dun sa annual audited financial statement [40:08] na galing po sa kanila. [40:09] At saka po, [40:10] to the extent na nag-apply sila ng VAT 0 rating, [40:14] dun po sa bank certificate po [40:16] nung inflows nila ng export sales. [40:18] Ang hindi ko nakikita dito ay yung customs documentation. [40:24] For example, [40:25] bill of lading. [40:27] Paano natin malalaman kung mayroon talagang export na nangyari? [40:32] Opo. [40:33] Makukuha po yun sa Bureau of Customs, [40:36] tapos po nire-report po nila yun [40:39] for compilation ng data sa PSA, [40:42] sa Philippine Statistics Authority, [40:45] dun po sa kanila makukuha po yun. [40:48] Pero sa inyo, [40:49] sa pagbibigyan nyo ng incentives [40:51] at reportorial ng mga corporation, [40:54] nakita ko hindi kasama dito yung customs documents [40:59] para malaman kung talagang mayroong lumabas na goods. [41:02] Wala po. [41:03] Ang... [41:04] Ang baso nyo lang yung inward remittance ng banko [41:07] at yung invoice na galing rin sa kanila. [41:09] Opo. [41:10] Pero yung actual customs, [41:11] let's say, [41:12] bill of lading or any supporting documents [41:15] na mayroong lumabas na goods, wala. [41:17] Wala po. [41:18] Baka yan ang dapat natin tignan, Yusek, [41:20] dahil... [41:21] Opo, Sena. [41:22] Opo. [41:23] Opo. [41:24] Of course, alam natin, [41:25] nagbibigay tayong incentives to attract exporter, [41:27] but talagang dapat may export na nangyayari. [41:29] Opo. [41:30] Lalo na ngayon kasi ang konteksto, [41:31] mas malaki nga yung inflows [41:33] versus the actual sales [41:35] and the actual bank remittance. [41:37] Opo. [41:38] Thank you, Mr. Presiding Officer. [41:39] Senator Judge Bama, [41:43] kina is recognized? [41:44] Marami salamat, Mr. Presiding Officer. [41:54] Actually, [41:55] karamihan po ng mga tanong ko, [41:57] na rin ni Senate President Sherwin. [41:59] Maybe I can just clarify a few points. [42:03] So, sa inyo pong palagay, Yusek Perry, [42:07] this is a real business, correct, no? [42:10] Yes, po. [42:11] Yes, it is registered with the BOI. [42:12] Yes, po. [42:13] It is properly registered. [42:14] Yes, po. [42:15] Correct. [42:16] Okay. [42:17] May pictures kayo nung factory. [42:18] Yes, po. [42:19] May pictures kayo nung banana chips. [42:21] Opo. [42:22] Meron, di ba? [42:23] Napakita kanina. [42:24] Opo. [42:27] Anong sila nag-avail ng tax-free status? [42:30] Is that correct to say? [42:31] Anong klaseng tax po, sir? [42:34] Apat yan, di ba? [42:35] VAT, tax holiday, corporate income. [42:38] You explain to us. [42:40] Yung income tax holiday, wala po. [42:41] Sorry, wala meaning hindi sila nag-apply [42:43] or wala sila nakuha? [42:44] Hindi po sila nag-apply. [42:46] Okay. [42:47] Doon po sa SEIT, hindi po sila eligible kasi wala pa dun sa period. [42:54] Doon po sa duty-free importation, wala po silang in-import. [42:59] Wala po, hindi sila nag-apply. [43:00] O, kasi export sila. [43:01] Export sila. [43:02] Okay. [43:03] Hindi ko alam kung meron silang in-import na raw material or equipment. [43:08] Tapos po, doon sa VAT zero rating, on two years lang po sila nag-avail. [43:13] So, pagating sa tax, doon lang sila sa VAT zero rating nakakuha ng incentive. [43:19] Is that correct? [43:20] In effect po, yes. [43:21] What year was that? [43:22] 2020... [43:24] 2024. [43:26] Kasi po, yun yung binaga sa 2023 performance po nila. [43:30] And then, 2026, binaga naman po sa 2025 performance. [43:36] Tama ba na yung VAT zero rating pertains to the purchase of raw materials? [43:41] Opo, yes. [43:43] Okay. [43:44] Sa inyong... [43:45] Tama rin ba na sa inyong dokumento, 208 million yung total sales nila? [43:49] Around? [43:50] Roughly? [43:51] Roughly. [43:52] Kasi we have the BIR submission. [43:54] It's also the same number. [43:55] Opo. [43:56] So, tumutugma itong total sales, 208 million. [44:00] Dito rin sa BIR, 8.1 million yung loss. [44:06] Is that also... [44:07] Do you also have those records? [44:09] 1.8 plus 6 million. [44:11] Mga ganun po. [44:12] Yung total na po. [44:13] Well, in 2022, negative 42,255. [44:18] In 2023, negative 1.88 million. [44:21] Yes. [44:22] In 2024, negative 6.1 million. [44:24] Yes po. [44:25] And in 2025, negative 48,000. [44:27] 2025 po, 375,000 positive po sila sa net income. [44:32] Well, sa BIR submission to this court, it was negative 48,000. [44:38] But in any case, lugi yung kumpanya. [44:40] Well, oho. [44:41] Okay. [44:42] Nalulugi po siya. [44:43] Yung BOI status ba? [44:45] Has any connection kung lugi ka o kumikita ka? [44:47] Hindi naman po. [44:48] Hindi naman, no? [44:49] Hindi siya applicable. [44:50] So, lahat ang napag-usapan ko, more or less, this is part of the course of a regular business. [44:57] Is that your estimation? [44:58] Opo. [44:59] Okay. [45:00] Ang hindi ko nilang talaga maintindihan, yung AMLA inflow na nabanggit ni Senator Sherwin [45:05] kanina at nabanggit ni Senator Risa. [45:07] 700 million yung pumasok, of which 315 million ay galing sa China. [45:14] Napag-uusapan yan. [45:17] Pero 208 million lang yung declared na kinita. [45:23] Okay. [45:24] And you cannot hazard a guess kung paano nangyari yan. [45:28] So, people are experts ng AMLA. [45:32] So, ang alam ko lang po, yung operation nila, it should be 208 million pesos yung papasok. [45:42] So, dapat 208 million yung papasok kasi 208 million yung nakadeklara, nakita. [45:49] Apo. [45:50] Nabenta po nila. [45:51] Unless may investor ka galing sa ibang bansa or may... [45:55] You're an expert here, Yusig Perry. [45:58] Yung ibang perang papasok sa bank account mo, kung hindi ito sales, kasi ang sales na deklarado ay 208 million, [46:07] posibleng ano ito? [46:08] Maybe, hypothetically, posibleng ano po ito? [46:12] Kasi that's about 500 million more than your declared sales. [46:15] Ang sabi ko lang po, honorable judge, is dun po sa pagkakaalam namin ng operation nila, [46:20] tsaka sa mga declaration nila sa amin, wala silang ibang source of income, [46:25] kundi itong operation lang po na ito. [46:29] Kaya po kung tatanungin nyo ako kung ano dapat yung pumapasok sa kanila, [46:33] ito lang pong amount na ito. [46:35] From the other sources, I would be purely guessing kung magsasalaman pa. [46:39] Okay. Since, you know, pinag-uusapan dito kung expert ka ba o hindi, [46:42] but you've been in the DTI for more than a decade already. [46:46] Apo. [46:47] Huwag muna itong Kali 88, [46:48] pero pag may nakita kang gantong transaction report [46:52] na may deklaradong a certain amount, [46:55] may pumasok na pera, almost times three, [46:58] posibleng ano yun? [47:01] Wala po ako nakikitang ganito po eh. [47:03] Na kaso na ibang kumpanya. [47:05] Nakapareho ng ganito po. [47:07] Yung iba po kasi, [47:08] meron silang halimbawa po, [47:09] foreign exchange earnings, [47:11] yung iba po halimbawa, [47:12] may interest na pumasok, [47:14] interest income, [47:15] some other. [47:16] Pero yun din po kasi, [47:17] dinideclare din po dapat sa amin yun [47:19] kung meron silang other sources of income. [47:22] Dito po walang nakadeclare po sa amin. [47:25] Okay. So, merong hindi deklarado na pumasok na pera? [47:29] Pagpagsama-sama mo yung mga datos natin? [47:33] Kung ibabangga mo po doon sa sinasabi na iba na pumasok sa kanila, [47:38] may difference po. [47:40] Pero wala akong alam ko doon. [47:42] Ito lang yung alam ko. [47:43] Okay. [47:44] So, ito po, last question, Mr. Presiding Officer. [47:46] So, Yusek Perry, [47:48] wala ka namang kinalaman talaga sa Calle 88, di ba? [47:50] Hindi ka naman officer doon. [47:51] Sino ba talaga yung makakapag-explain? [47:54] Kung ganito karami yung pera yung pumasok, [47:56] ganito karami yung diniklara, [47:58] who can really explain this? [48:00] It's not you. [48:02] Hindi po ako. [48:03] O sino, sino ba? [48:04] Sino ba yung... [48:05] Ang tingin ko po yung si President, [48:07] si Treasurer, [48:10] yun po nagpa-file sa amin ng mga apidabit na [48:13] nakapirma po siya si... [48:15] Can you give a name? [48:17] Lebo... [48:18] Ah, si Dr. Lebozado, Lourdes... [48:20] Opo, siya po. [48:21] She's the owner, actually. [48:23] Part one owner po siya, [48:24] and I think Treasurer yung designation niya, [48:28] and siya po yung nakapirma doon sa mga submissions niya po sa amin, [48:31] nung sila pa po yung mayari. [48:32] Sige. [48:33] Can you name nga? [48:34] Sino yung mga posibleng makakapag-explain nito? [48:35] Hindi po kayo eh. [48:36] It's the owners, [48:38] the general manager, [48:39] the president, [48:40] the treasurer, [48:42] the auditor... [48:43] Opo, operating officer, [48:44] operating officer, [48:45] operating officer, [48:46] yung kung meron silang export sales manager, [48:49] mga ganun po. [48:50] Export sales manager. [48:51] Opo, kung meron po. [48:52] Pero mga tao, [48:53] part nung kumpanya. [48:54] Opo. [48:55] Okay. [48:56] And siguro po, [48:57] Mr. Presiding Officer, [48:58] para malaman talaga natin, [49:00] kung ano ba talaga yung totoo dito po sa perang ito, [49:04] maganda kung mag-present rin yung mga taong yan, [49:07] para lang ma-explain kung ano. [49:09] Because I think we will continue asking [49:11] Yusek Rodolfo na hindi naman talaga niya alam yung [49:13] mga sagot po dito. [49:15] Thank you po, [49:16] Mr. Presiding Officer. [49:17] Thank you. [49:19] Senator Judge Rafi is recognized. [49:21] You have two minutes, sir. [49:22] You may proceed when you're ready. [49:23] Mr. Witness, [49:39] paano po nalalaman kung talaga meron [49:44] ina-export ang Kali 88? [49:47] Honorable Judge, [49:48] doon po sa bank certificate po na may pumasok na remittance. [49:57] Bank certificate na pumasok sa remittance. [50:00] But that's not my question. [50:01] My question is paano nalaman physically meron talaga [50:04] ina-export na produkto ang Kali 88? [50:06] Wala po kaming monitoring na ganyan po? [50:08] Wala. [50:09] Wala po. [50:10] Why? [50:11] Nag-re-rely po kami doon sa mga notarized na mga submission [50:15] at saka po dito sa mga certified certifications [50:18] po so ng ibang entities kamukha po ng bank. [50:21] Notarized. [50:22] Alam mo naman, Mr. Witness, [50:24] na isa sa pinaka-unreliable na dokumento [50:27] ay itong notarized na documents. [50:29] In fact, pumunta ka dyan sa rekto, [50:32] pumunta ka dyan sa labas ng city hall, [50:34] nagpila-pila yung mga maliliit na mesa [50:35] at tinataas yung kamay notary, notary public. [50:39] You see? [50:41] Dapat ang the best way to determine [50:43] kung talaga meron ina-export ang isang kumpanya ninyo [50:49] is to go to the Bureau of Customs. [50:53] Yun lang yun. As simple as that. [50:54] Rather than relying on documents submitted by the exporter [50:58] by way of, you know, notary public. [51:02] Diba? [51:03] So, alam mo na, next time. [51:04] Yes, po. [51:05] Now, second. [51:09] Sa annual report ng Kali 88 noong 2024, [51:15] sinasabi nila na meron silang 423 employees. [51:18] Iche-check po po. [51:24] Annual report po. [51:25] Yeah, annual report on actual operations calendar year [51:28] ending 2024. [51:29] Payroll, 33,793,135.35. [51:34] Number of employees, 423. [51:38] So, paan nyo po na nalalaman na mamonitor [51:41] kung talaga merong 423 employees na nag-work doon? [51:45] Yung 2024 po na nasa amin, yung sa direct labor niya po is 201. [51:52] 201. [51:53] Opo. [51:54] Iche-check ko po yung sa annual financial statement. [51:56] Okay, sige. [51:57] 201. [51:58] Hindi kita ko muna kontrahin dyan. [51:59] Sige. [52:00] So, paan nyo malaman na talagang 201 ang mga empleyado nila? [52:03] Yun po yung sinabmit nila. [52:05] Again, notarized. [52:07] Notarized. [52:08] Ibangga po doon sa audited financial statement. [52:11] Dahil po doon sa notes to the financial statement, meron po siyang... [52:15] So, ibig sabihin, umaasa lang kayo kung anong finifeed sa inyo na impormasyon. [52:18] Na... [52:19] You just take the word for it. [52:20] Pati po yung audited financial statement. [52:22] Kaya nga, galing sa kanila yun. [52:24] Yes, Sen. [52:25] So, bakit hindi kayo mismo gumagawa ng monitoring, gumagawa ng checking? [52:28] Example, o, kanina bangkit nga ng prosecution. [52:32] Pill health, pag-ibig, [52:39] Pill health, pag-ibig. [52:41] Yung mga benefits na mga empleyado na pwede mong kunin sa kanila [52:44] at pagbabanggain mo sa number of employees. [52:46] Makikita po na... [52:47] SSS, you know, di ba? [52:50] Natitignan po namin yun pagka nag-avail po sila ng income tax holiday. [52:54] Dahil po, merong requirement doon na certificate of good standing coming from SSS. [53:01] Kasama po sa sinasubmit ng SSS, [53:04] ay yung master list ng mga pinagbabayad po nila ng contribution. [53:09] Kaya siguro sila hindi nag-avail ng tax holiday [53:11] para hindi nila mabigay yung mga dokumentong sinasabi mo natin ngayon. [53:15] So, therefore, maaring wala silang ganun kalakarami empleyado. [53:19] Wala ba kayong ginagawang actual site inspection [53:24] to make sure na talagang pag sinabi ng 201 employees, meron talagang 201 employees? [53:29] Yun lang pong pagbisita lang po namin nung 2026, nung mga mid of this year po. [53:38] Syempre, pag nagbisita kayo, sinasabi nyo? [53:40] Ah, hindi po. Spot po yung... [53:43] Unannounced. [53:44] Ah, sorry. [53:45] Nag-request po sila ng Certificate of Good Standing, [53:49] pero di po nila alam na bibisitain po namin sila [53:52] para as part of the process for the Certificate of Good Standing. [53:57] And then ano nga, pagbisita nyo, pinapila nyo lahat ng empleyado tapos nagkakaroon ng headcount? [54:00] Hindi po kami nagbilang. [54:02] Wala po akong alam na binilang po ng magkakaroon namin. [54:04] So, posibli na wala silang 201 employees? [54:08] Kasi wala pala kang ginagawang headcount eh. [54:10] Ah, posibli po. [54:12] Thank you. [54:13] Mr. Presiding Officer. [54:14] Senator Judge Laxon is recognized. [54:18] You may proceed, sir. [54:19] You have two minutes when you're ready. [54:20] Marami salamat po, Mr. Presiding Officer. [54:24] Ah, good afternoon, Yusek Perry. [54:27] Dr. Perry. [54:28] Sundan ko lang po yung mga tanong na aking mga kasamahan dito. [54:32] Uno-una yung sinabi ni Senator Judge Tulfo, Erwin. [54:36] Ang paid-up capital, 125,000 pesos. [54:39] Ang record sa BIR, net loss nila sa loob ng dalawang taon, 2022 to 2023, 2023 hanggang 2024, 8.05 million. [54:52] Ang gusto ko pa lang malaman yung explanation, bakit magpapatuloy ang operation ng isang kumpanya eh consistent yung loss? [55:05] Kung gusto nyo lang pong, kasi nandiyan naman kayo sa BOI, sa DTI, kung gusto nyo lang pong sagutin, saan ang gagaling yung kanilang OPEX, yung kanilang pang-sustain sa kanilang operation. [55:20] Kasi malaki yun ha, 8.05 million, 8.05 million in two years. [55:28] Honorable Judge, may nabasa po ako sa financial statement nila na merong advances from officials na parang 3.5 million. [55:37] So may ganun po akong nabasa dun sa… [55:40] Advances from the shareholders. [55:42] From the shareholders. [55:44] So alam nyo, wala naman pong question na yung Kale 88 ay legitimately registered sa BOI. [55:53] Nor will I question na nag-complace sila sa mga requirements. [55:58] Ang meat of the issue here is from the defense or from the prosecution. [56:08] Kasi may mga agam-agam na pwedeng ginamit na pang money laundering kasi may pumasok na inward, di ba, remittances in hundreds of thousands of dollars. [56:18] Hindi lang masabi kanina siguro ni Central Bank, pero parang ganun ang tumbok niya eh. [56:23] Ang gusto namin makikita yung proof, at least yung records, yung way bill, yung shipping records. [56:34] Alam ko sabi nyo kanina sa konsumsyon. [56:38] Pero lahat kami nagtataka, at least sa defense, para ma-repute sana yung forensic financial analysis. [56:45] Sana kung meron kayo, para lamawala sa aming duda, [56:49] na baka nagamit lang yung Kale 88, baka pwedeng enlighten nyo kami, [56:54] tukol sa mga bagay na yung mga dokumento. [56:56] Your Honor, may I be recognized? [56:59] Just to respond, Your Honor. [57:01] Thank you po, Your Honor. [57:03] We appreciate that. [57:04] At alam naman namin kung ano hinahanap nyo, [57:06] as nabanggit ni Central Bank. [57:07] We have witnesses for that, Your Honor. [57:09] We will make the necessary... [57:11] Pauna pa lang kasi ito eh. [57:12] We will make the usual manifestation for the next trial date, Your Honor. [57:17] So, I jumped the gun pala. [57:19] No, no, it's okay, Your Honor, but we understand why these questions are being asked. [57:23] Yeah. [57:24] We understand, Your Honor. [57:25] Okay, sana. [57:26] We're waiting for that, ano? [57:27] Yes, Your Honor. [57:28] And yun lang po, Yusek Perry. [57:29] Maraming salami sa inyong panahon sa araw na ito. [57:31] Thank you po. [57:32] Thank you, Senator Judge Luxon. [57:35] Senator Judge Villanueva to avail of the second round. [57:38] The answer of attorney po satisfied this representation to just ask and wait next time, Mr. Presiding Officer. [57:51] Thank you very much. [57:52] Thank you. [57:53] Thank you. [57:54] Okay, Senator Judge Risa then finally to avail for interjection. [57:56] Thank you, Mr. Presiding Officer. [58:03] Magandang hapon muli, Yusek. [58:04] So, kanina po sa first round natin, sinabi niyo sa akin na registered pa rin bilang micro and small enterprise ang Kale 88. [58:18] Noong 2025 po, ang reported production nila ng Kale 88 ay 422,722 kilograms na banana chips. [58:31] Sa mga tansya po, aabot sa 1.6 hanggang dalawang milyong kilong saging o mga 1,900 metric tons kada taon ang kailangang iproseso para [58:48] gumawa ng ganyang 422,000 plus kilograms ng banana chips. [58:57] Eh, base po sa nakita at ni-report ng inyong team na nag-inspect yung laki po ng factory, yung dami po ng tauha nila, [59:09] kaya ba talaga yung ganyang kadambuhalang scale of operations? [59:14] Doon, Honorable Senator, doon po sa sinabmit po nila na business model, doon sa projection plan po nila, [59:26] ang total capacity po nila actually ay humugit-kumulang po na 1.18 million kilograms of banana. [59:37] So, yun po yung dapat po more or less maglalaro po doon sa 1.18 million kilograms na capacity po. [59:48] So, actually, one-fourth lang yung 422,000 plus kilograms na production nila nung 2025. [59:56] And yet, kahit po yung 422,000 plus kilograms na yun na reported production noong 2025. [1:00:05] I mean, parang micro and small, no? So, small-scale na enterprise, pero large-scale imagination. [1:00:14] Actually, Yusek, it sounds bananas. [1:00:18] Hindi na natin kailangan gamitin yung salitang plausible, implausible. [1:00:22] Talaga bang sa laki ng kumpanya, sa dami ng mga taon, laki ng factory, [1:00:28] kaya ba talaga yung ganitong kalaking production? [1:00:32] Hindi ko kasi nakita yung factory, kaya ako mismo hindi ko masagot. [1:00:40] So, to start to wrap up po, doon din po kasi sa Certificate of Non-Coverage [1:00:46] na galing naman sa DNR, iba pa pong department, [1:00:50] ang nakasulat na production capacity ng factory, [1:00:54] yung parehong factory na in-inspect, [1:00:57] nakasulat ng DNR na production capacity ng factory ng Kale 88 [1:01:01] ay 120 metric tons lamang po per year. [1:01:07] Less than one-tenth yung 1,900 metric tons [1:01:13] na masasuggest nung reported production nila noong 2025. [1:01:18] Kung baga, hindi nagsaswak, hindi nagmamatch. [1:01:21] Honorable Senator, ilan po yung dun po sa DNR? [1:01:25] Pwede ko rin pong silipin. [1:01:26] 120 metric tons per year lamang. [1:01:29] Kung 120 po times 10,000, [1:01:32] aabot po siya sa 1.2 million kilograms din po siya. [1:01:38] Wala nga pong times 10 or 1,000. [1:01:43] Ibig sabihin, kasi nga supposedly small or micro enterprise ito. [1:01:47] Pero ang laki ng ambison, ang laki ng inire-report. [1:01:51] Lastly po, balik po ako sa BOI, sa annual reports po ng inyong bureau. [1:01:56] Required rin po na i-report ang updated production and performance data ng kumpanya. [1:02:02] Kasama po yung sales, kasama din po yung foreign remittances nito. [1:02:07] Base po sa business standing ng Kale 88, sa mga dokumentong ito, [1:02:13] di po ba nakakagulat na may pumapasok pa lang at least P770 million [1:02:20] mula sa ibang bansa ng Finlag ng AMLAC? [1:02:24] Sa record namin, ang dapat na pumapasok lang po ay P208 million. [1:02:31] Kaya nga po, so nakakagulat po kung may Finlag na P770 million pesos ang AMLAC. [1:02:37] Hindi po magmamatch dun sa kung ano yung sa records namin na dapat pumapasok. [1:02:44] Hindi magmamatch mathematically, so nakakagulat emotionally. [1:02:51] Hindi po ako qualified na to respond. [1:02:54] Okay, pero sa ngayon, at the very least, hindi nyo nga po ma-certify [1:02:59] na above board ang lahat ng operasyon ng Kale 88. [1:03:04] Up to P208 po, nakikita po namin na covered ng dokumento. [1:03:09] Up to P208 million dollars. [1:03:12] I'm sorry, P1 million pesos. [1:03:14] So up to P200 million pesos ang masi-certify niyong above board. [1:03:19] Over the past, cumulative over the past 3 years. [1:03:23] So beyond that po, dun sa kalahating bilyong piso, hindi nyo masi-certify sa ngayon na above board ang mga transaksyong iyon. [1:03:30] Sir? [1:03:32] Yes po, hindi namin masi-certify. [1:03:34] Salamat po, Yusek. [1:03:35] Salamat po, Mr. Presiding Officer. [1:03:37] Thank you, Dr. Perry. [1:03:38] Maraming salamat po sa inyong panahon, oras, pasensya at pagsagot sa mga katanungan. [1:03:42] Salamat po. [1:03:43] Apologies. [1:03:45] We still have one interjection. [1:03:47] Senator Judge Aimee is recognized. [1:03:49] Punti na lang po, Dr. Perry. [1:03:51] Yes, quickly lang. [1:03:52] Isang tanong lang. [1:03:53] Ika-clarify ko lang yung nabanggit ninyo kanina. [1:03:55] Yung bakit hindi nakapag-avail ng income tax holiday yung Kale 88. [1:04:02] What is the reason sa palagay po ninyo? [1:04:06] Ang isa pong possible na reason ay dahil losses naman po siya dun sa year one, year two losses po siya. [1:04:13] Tapos po, ang net income niya na nasa record po namin nung third year ay P375,000. [1:04:20] Tama. [1:04:21] So talaga lugi. [1:04:22] Malit lang naman po. [1:04:23] Opo. [1:04:24] Palibasa lugi, hindi na nag-apply nung dalawang saon na yun. [1:04:27] Opo, nung first two years po. [1:04:28] Nag-umbisa na ulit nung 2025. [1:04:30] Opo. [1:04:31] Kasi maraming, marami tayong kilala na talaga nagkalugi-lugi sa banana exports [1:04:37] dahil nagkasakit nga lahat ng saging sa Davao region nung Panama disease. [1:04:41] Tama po ba yun? [1:04:42] Tama po na may disease po nung banana. [1:04:44] Opo. [1:04:45] Kasi nagugulat yung iba, bakit hininto na lamang yung pag-a-apply ng income tax. [1:04:50] Okay. [1:04:51] Maraming salamat yun lang po, presiding judge. [1:04:54] Thank you, Senator Judge. [1:04:55] I mean, take two tayo, Dr. Perry. [1:04:58] Salamat sa inyong panahon, oras at pasensya sa pagsagot sa mga katanungan [1:05:01] mula sa magkabilang panig. [1:05:03] At ganyan din sa mga miyembro ng hukumang ito. [1:05:06] You are excused, sir. [1:05:07] And thank you for your time. [1:05:08] Thank you. [1:05:09] Thank you.

Transcribe Any Video or Podcast — Free

Paste a URL and get a full AI-powered transcript in minutes. Try ScribeHawk →